1. خانه
  2. مجله پزشکی و روانشناسی
  3. روانشناسی
  4. عزت نفس پایین در کودکان و نوجوانان
عزت نفس پایین در کودکان و نوجوانان

عزت نفس پایین در کودکان و نوجوانان

  • ۱۴۰۰-۱۱-۰۱
  • 0 لایک
  • 224 نمایش
  • 0 دیدگاه ها

داشتن عزت نفس سالم می‌تواند بر انگیزه، سلامت روانی و کیفیت کلی زندگی کودکان و نوجوانان شما تأثیر بگذارد. با این حال، داشتن عزت نفس بسیار بالا یا بسیار پایین می‌تواند مشکل ساز باشد. درک بهتر سطح منحصر به فرد و کافی عزت نفس می‌تواند به شما کمک کند تعادلی را ایجاد کنید که برای کودکان و نوجوانان شما مناسب است.

عزت نفس چیست؟

در روانشناسی، اصطلاح عزت نفس برای توصیف احساس ذهنی کلی فرد از ارزش اجتماعی یا ارزش شخصی استفاده می‌شود. به عبارت دیگر، عزت نفس ممکن است به این معنا باشد که کودک بدون توجه به شرایط، چقدر از خود قدردانی می‌کند و خود را دوست دارد. عزت نفس با عوامل زیادی تعریف می‌شود از جمله:

 

  • اعتماد به نفس
  • احساس امنیت
  • هویت
  • حس تعلق
  • احساس شایستگی

اصطلاحات دیگری که اغلب به جای عزت نفس به کار می‌روند عبارتند از عزت نفس و احترام به خود. عزت نفس در دوران کودکی به پایین‌ترین حد خود می‌رسد و در دوران نوجوانی و همچنین بزرگسالی افزایش می‌یابد و در نهایت به سطح نسبتاً پایدار و ثابتی می‌رسد. این باعث می‌شود که عزت نفس به ثبات ویژگی‌های شخصیتی در طول زمان شبیه باشد.

چرا عزت نفس مهم است؟

عزت نفس بر فرآیند تصمیم گیری، روابط، سلامت عاطفی و رفاه کلی تأثیر می‌گذارد. همچنین بر انگیزه تأثیر می‌گذارد، زیرا افرادی که دید سالم و مثبتی نسبت به خود دارند، پتانسیل خود را درک می‌کنند و ممکن است برای مقابله با چالش‌های جدید الهام بگیرند. کودکان با عزت نفس سالم:

  • درک درست و قابل اعتمادی از مهارت‌های خود دارند
  • قادر به حفظ روابط سالم با دیگران هستند زیرا آنها رابطه سالمی با خود به همراه دارند
  • از خود و توانایی‌های خود انتظارات واقع بینانه و مناسب دارند
  • نیازهای آنها را درک کرده و قادر به بیان آنها هستند

نوجوانان و کودکان با عزت نفس پایین تمایل کمتری به توانایی‌های خود دارند و ممکن است در فرآیند تصمیم گیری خود شک کنند. آنها ممکن است انگیزه‌ای برای امتحان چیزهای جدید نداشته باشند زیرا باور ندارند که قادر به رسیدن به اهداف خود هستند. کسانی که عزت نفس پایینی دارند ممکن است مشکلاتی در روابط و بیان نیازهای خود داشته باشند. آنها همچنین ممکن است سطح پایینی از اعتماد به نفس را تجربه کنند و احساس کنند دوست داشتنی و بی ارزش هستند.

کودکان با عزت نفس بیش از حد بالا ممکن است مهارت‌های خود را بیش از حد ارزیابی کنند و ممکن است احساس کنند که مستحق موفقیت هستند، حتی بدون اینکه توانایی پشتیبانی از باور خود را داشته باشند. آنها ممکن است با مسائل مختلفی دست و پنجه نرم کنند که جلوی خودسازی را بگیرند، زیرا به این فکر می‌کنند که خود را کامل ببینند.

woman self esteem confidence strength concept 140689 2256

چرا عزت نفس مثبت برای کودکان و نوجوانان مهم است؟

کودکان با عزت نفس مثبت احساس اعتماد به نفس و توانایی می‌کنند. آنها برای خود و توانایی‌هایشان ارزش قائل هستند و به کارهایی که می‌توانند انجام دهند افتخار می‌کنند و می‌خواهند بهترین تلاش خود را انجام دهند.

وقتی بچه‌ها نسبت به شخصیت خود مطمئن باشند، به احتمال زیاد ذهنیت رشدی دارند. این بدان معناست که آنها می‌توانند به خود انگیزه بدهند تا با چالش‌های جدید روبرو شوند و با اشتباهات کنار بیایند و از آنها درس بگیرند. همچنین احتمال بیشتری وجود دارد که از خودشان دفاع کنند و در مواقعی که به آن کمک از طرف دیگران نیاز دارند درخواست کمک کنند.

چگونه برای کودکان خود عزت نفس مثبت ایجاد کنیم؟

بچه ها با سخت کوشی برای رسیدن به یک هدف و دیدن بارها و بارها کار سختشان، عزت نفس مثبت پیدا می‌کنند. به پایان رساندن کارها به آنها نشان می‌دهد که برای رویارویی با چالش‌های جدید آنچه لازم است را دارند. موفقیت آنها باعث می‌شود احساس خوبی نسبت به خودشان داشته باشند و یاد می‌گیرند که حتی شکست خوردن هم بخشی از فرایند بزرگ شدن است و هیچ مشکلی ندارد که شکست بخورند.

وقتی بچه‌ها در کاری خوب عمل می‌کنند، دیگران را خوشحال می‌کند، مانند دوستانشان و بزرگسالانی که به آنها اهمیت می‌دهند. این بازخورد همچنین باعث می‌شود احساس خوبی در آنها ایجاد شود و با گذشت زمان، آنها همچنان به ایجاد عزت نفس مثبت ادامه می‌دهند.

وقتی بچه‌ها عزت نفس مثبت دارند:

  • احساس احترام می‌کنند
  • انعطاف پذیر هستند و حتی زمانی که اشتباه می‌کنند احساس غرور می‌کنند

 

  • بر فعالیت‌ها و رویدادهای زندگی خود احساس کنترل دارند
  • مستقل عمل می‌کنند
  • مسئولیت اعمال خود را بر عهده می‌گیرند
  • در ایجاد روابط راحت و مطمئن هستند
  • شجاعت تصمیم گیری خوب را دارند، حتی در مواجهه با فشار از طرف همسالان خود

عوارض عزت نفس پایین در کودکان و نوجوانان

بسیاری از بچه‌ها به دلایل زیادی در ایجاد و حفظ عزت نفس مثبت و بالا مشکل دارند. یکی از دلایل رایج این است که بچه‌ها در مدرسه مشکل دارند. اگر بچه‌ها در مدرسه شکست بخورند، احتمالاً بازخورد مثبت زیادی از بزرگسالان یا همکلاسی‌هایشان دریافت نمی‌کنند. بازخوردی که دریافت می‌کنند اغلب منفی است، زیرا دائماً در مورد کارهایی که خوب انجام نداده‌اند می‌شنوند.

در برخی موارد، آنها ممکن است بازخورد مثبتی دریافت کنند که صادقانه نباشد. این باعث می‌شود که آنها به بزرگسالانی که قرار است به آنها کمک کنند بی اعتماد شوند. یا ممکن است نسبت به بچه‌هایی که قرار است «دوست» آنها باشند، محتاط شوند.

در نتیجه نسبت به خود و توانایی‌هایشان کمتر احساس اطمینان می‌کنند. کودکان و نوجوانان ممکن است برای امتحان کردن چیزهایی که برایشان سخت است انگیزه نداشته باشند و برای مقابله با اشتباهات مشکل داشته باشند. در اعماق وجود، آنها ممکن است باور نداشته باشند که شایسته درمان یا موفقیت هستند. کودکانی که عزت نفس پایین دارند ممکن است:

  • احساس ناامیدی، عصبانیت، مضطرب یا غمگینی کنند
  • علاقه خود را برای یاد گیری از دست بدهند
  • در دوست یابی و حفظ آنها مشکل داشته باشند
  • بیشتر احتمال دارد مورد آزار و اذیت قرار بگیرند
  • گوشه گیر شده یا تسلیم فشار همسالان شوند

کودکانی که دارای عزت نفس پایین هستند نیز می‌توانند برای دفاع از خود نیز با مشکل روبرو شوند و برای آنها دشوار باشد که از حق خود دفاع کنند. به عبارت دیگر، آنها در توسعه مهارت‌های دفاع از خود مشکل دارند.

 

overcome self loathing

چگونه به فرزند خود کمک کنیم تا عزت نفس مثبت داشته باشد؟

ایجاد عزت نفس امکان پذیر است بخصوص با کمک مشاوره تلفنی پزشکی. بچه‌ها می‌توانند یاد بگیرند که چگونه خودشان را نشان دهند و برای خود ارزش قائل باشند. حضور والد یا مراقب حمایت کننده و واقع بینانه حیاتی است. درخواست از معلمان برای حمایت واقع بینانه نیز مهم است.

بسیار مهم است که بچه‌ها را به روش‌هایی تحسین کنید که عزت نفس ایجاد کند و به آنها بیاموزد که به تلاش‌ها و دستاوردهایشان افتخار کنند. تلاش‌های بچه‌ها را تحسین کنید، اما این بدین معنا نیست که تمام کارهای آنها را مورد تحسین و تشویق قرار دهید. کودکان و نوجوانان متوجه می‌شوند چه زمانی موفق بوده‌اند و سخت تلاش خود را برای رسیدن هدف و موفقیت کرده‌اند و چه زمانی نه.

دوستی نیز بخش بزرگی از ایجاد عزت نفس است. این بدان معنا نیست که بچه‌ها باید دوستان زیادی داشته باشند یا محبوب باشند. فقط داشتن یک دوست که شما را همانگونه که هستید بپذیرد می‌تواند تفاوت ایجاد کند. در مورد چگونگی کمک به دانش آموزان کلاس دبستانی و متوسطه در ارتباط با بچه های دیگر از مشاوره تلفنی روانپزشکی  کمک بخواهید تا از یک متخصص بشنوید که اگر به نظر می‌رسد فرزندتان از نظر عزت نفس دچار مشکل است، چه کاری باید انجام دهید.

به فرزند خود کمک کنید تا نقاط قوت خود را کشف کند. حتی می‌توانید به فرزندتان کمک کنید که «لنگر شایستگی» برای ایجاد عزت نفس ایجاد کند. لنگر شایستگی به بچه‌ها کمک می‌کند تا خاطره کاری را که در گذشته به خوبی انجام داده‌اند ایجاد کنند و در ذهن به همراه خود داشته باشند. این به آن‌ها اجازه می‌دهد تا از شادی و اعتماد به نفس بهره ببرند و این احساس را در هنگام مقابله با چالش‌ها با خود به همراه داشته باشند.

علل کاهش عزت نفس در کودکان

کودکان خردسال تمایل به داشتن معیارهای نسبتاً بالایی از عزت نفس دارند، اما با شروع ۲ سالگی، عزت نفس پایین ممکن است مشکل ساز شود. تعدادی از دلایل مرتبط وجود دارد که چرا عزت نفس پایین در دوران پیش از نوجوانی ظاهر می‌شود که عبارتند از:

  • مقایسه با دیگران

در حدود ۶ تا ۱۱ سالگی، کودکان شروع به مقایسه فعالیت‌های خود با همسالان خود می‌کنند. این مقایسه اجتماعی جدید هم به دلایل شناختی و هم به دلایل اجتماعی رخ می‌دهد.

  • احساس بی کفایتی

برخی از کودکان متوجه می‌شوند که تلاش آنها به خوبی تلاش همسالانشان نیست و شروع به احساس حقارت می‌کنند. با این حال، قابل توجه است که احساس بی کفایتی به طور کلی منجر به کاهش عزت نفس نمی‌شود. اگر عملکرد ضعیف کودک در حوزه‌ای رخ دهد که او برایش ارزش قائل نیست، مانند ورزش، بعید است که عزت نفس او تحت تأثیر قرار گیرد. با این حال، اگر او در زمینه‌ای که به نظرش مهم است، مانند تحصیلات، بی کفایت باشد، در خطر ابتلا به عزت نفس پایین است.

 

  • افزایش فشار عملکرد

فشار عملکرد نیز در طی دو سال افزایش می‌یابد. در دوران کودکی اولیه و میانی، والدین و معلمان تمایل دارند هر تلاش بزرگ یا کوچک، ضعیف یا عالی را ستایش کنند. با نزدیک شدن به دوران نوجوانی، بزرگسالان انتظار بیشتری از بچه‌ها دارند. تلاش همچنان مهم است، اما عملکرد شروع به اهمیت بیشتری می‌کند. در نتیجه، نوجوانان نه تنها بین خود و همسالان خود مقایسه می‌کنند، بلکه شاهد این هستند که بزرگسالان نیز همین مقایسه را انجام می‌دهند.

  • عدم تایید دیگران

همانطور که انتظارات عملکرد والدین و معلمان افزایش می‌یابد، نوجوانان شروع به درک ناامیدی این بزرگسالان می‌کنند. اینکه آیا عزت نفس کودک تحت تأثیر قرار می‌گیرد یا خیر، بستگی به این دارد که کدام بزرگسال یا بزرگسالان تلاش آنها را تأیید نمی‌کنند. اگر نارضایتی از طرف کسی باشد که کودک دوستش ندارد، مثلا یک معلم  بعید است که کودک قضاوت را به دل بپذیرد و عزت نفس بالا باقی خواهد ماند. با این حال، اگر کودک معتقد باشد که یک والدین محبوب یا مربی مورد اعتماد از آنها ناامید شده است، ممکن است عزت نفس پایینی در آنها ایجاد شود.

عوامل موثر بر عزت نفس

عوامل زیادی وجود دارد که می‌تواند بر عزت نفس کودکان و نوجوانان تأثیر بگذارد. عزت نفس آنها ممکن است تحت تأثیر موارد زیر باشد:

  • سن
  • ناتوانی
  • ژنتیک
  • بیماری
  • توانایی‍های بدنی
  • الگوهای فکری

نشان داده شده است که نژادپرستی و تبعیض نیز اثرات منفی بر عزت نفس دارند. به علاوه، عوامل ژنتیکی که به شکل گیری شخصیت کودکان کمک می‌کنند می‌توانند نقش داشته باشند، اما تصور می‌شود که تجربیات زندگی مهم ترین عامل است.

اغلب این تجربیات ما هستند که اساس عزت نفس کلی را تشکیل می‌دهند. به عنوان مثال، کسانی که به طور مداوم ارزیابی‌های بیش از حد انتقادی یا منفی از خانواده و دوستان دریافت می‌کنند، احتمالاً اعتماد به نفس پایینی خواهند داشت. کسانی که نگاه مثبت و محبت بی قید و شرط را دریافت و تجربه می‌کنند، احتمال بیشتری دارد که عزت نفس سالم داشته باشند.

عزت نفس سالم

راه‌های ساده‌ای وجود دارد که می‌توان تشخیص داد که آیا فرزند شما عزت نفس سالمی دارد یا خیر. کودک و نوجوان شما احتمالاً عزت نفس سالمی دارد اگر:

 

  • از تمرکز بر تجربیات منفی گذشته خودداری می‌کند
  • باور دارد با همه برابر است
  • نیازهای خود را بیان می‌کند
  • احساس اطمینان می‌کند
  • نگرش مثبت به زندگی داشته باشد
  • هر وقت بخواهد نه بگوید
  • نقاط قوت و ضعف کلی خود را ببیند و آنها را بپذیرد

داشتن عزت نفس سالم می‌تواند به کودکان برای رسیدن به اهدافشان کمک کند، زیرا می‌توانند با دانستن آنچه را که در ذهن خود دارند و قادر به انجام دادن آن هستند، زندگی را طی کنند. برای مشاوره تلفنی روانپزشکی رایگان روی لینک کلیک کنید.

  • به اشتراک گذاشتن:

نظر دهید