۲۵۱۳۹۴فروردین

ترگیل

تَرگیل یا منگوستین میوهٔ گیاهی با نام علمی گارسینی انبه‌ای (Garcinia mangostana) از تیرهٔ گل راعیان (Clusiaceae)، و راستهٔ چنارسانان (Malpighiales) که گرد و کمی کوچکتر از توپ تنیس و به قطر سه و نیم تا هفت ونیم سانتیمتر است و رنگ آن بنفش تیره و گاه بنفش مایل به قرمز است؛ قطر پوستهٔ آن شش تا ده میلیمتر و در مقطع عرضی به رنگ قرمز است؛ بخش خوراکی آن نرم و سفیدرنگ است و ممکن است بدون دانه یا دارای یک تا پنج دانه باشد؛ گیاه این میوه در مالزی و تایلند و اندونزی و جنوب هند می‌روید.


ترگیل

ترگیل


خواص


بسیاری از مردم میوه منگوستین را ترجیحا به صورت تازه و به عنوان دسر مصرف می کنند . گاهی اوقات نیز تکه های تازه میوه را کمپوت می نمایند اما گفته می شود که طعم خوب میوه هنکام کمپوت شدن کاهش می یابد به خصوص چنانچه بیشتر از ۱۰ دقیقه پاستوریزه بشود . تجربه نشان داده است که بهترین روش کمپوت نمودن میوه استفاده از شربت ۴۰ درصد و استریلیزه کردن کمپوت برای ۵ دقیقه است . . میوه های ترش مزه برای درست کردن مربا بهتر هستند . در مالی تکه های میوه را برای ساختن مربا با نسبت مساوی شکر مخلوط می کنند و برای خوش طعم شدن آن از مقداری میخک استفاده می نمایندو در آخر به مدت ۱۵ تا ۲۰ دقیقه آنها را می جوشانند . در فیلیپین با جوشاندن قطعات میوه در شکر قهوه ای نوعی مربا تهیه می کنند که برای طعم آن از هسته میوه استفاده می کنند . دانه ها را پس از جوشاندن به تنهایی نیز مصرف می کنند . پوست منگوستین دارای مقادیر فراوانی پکتین است .

از تکه ها و پوست خشک شده منگوستین که به صورت پودر در آمده باشد برای درمان اسهال خونی استفاده می کنند .
برای درمان اگزما و دیگر اختلالات پوستی از داروی ساخته شده منگوستین در روغن استفاده می شود . عصاره و جوشانده پوست منگوستین برای کمک در درمان بیماریهای اسهال ، آماس مثانه ، سوزاک ، ورم مجاری ادراری و همچنین به صورت استعمال خارجی به عنوان ضدعفونی کننده قابض کاربرد دارد .برای درمان اسهال مزمن در بزرگسالان و کودکان ، پوست میوه را به مدت یک شب درون آب می خیسانند و سپس آن را دم کرده و مصرف می کنند .

مردم جوشانده ای را با استفاده از برگ و پوست درخت منگوستین درست می کنند که جهت کاهش تب ، درمان برفک  اسهال ، اسهال خونی ، و بی نظمی های ادراری آن استفاده می کنند. دم کرده برگها را با موز نارس و کمی بنزوئین مخلوط می کنند و برای بهبودی سریع زخم ختنه از آن استفاده می کنند . از عصاره ریشه منگوستین برای تنظیم قاعدگی استفاده می کنند . همچنین عصاره پوست منگوستین با نام آمیبیازین  ” amibiasine    ” برای معالجه اسهال با عامل آمیبی کاربرد دارد .
میوه رسیده دارای گزانتون ، گارتانین ، آ – دزوکسی گارتانین و نورمنگوستاین می باشد.همچنین از منگوستین ماده ای استخراج می شود که در درمان فشارهای عصبی و کاهش آنها و همچنین تنظیم فشار خون تاثیر بسزایی دارد .


خواص

خواص



از شاخه های منگوستین برای خلال دندان استفاده می کنند . پوست میوه حاوی ۷ تا ۱۴ درصد تانن و راتیانه(روزن) می باشد که در چرم سازیدر چین از آن استفاده می شود . همچنین از منگوستین در تهیه نوعی رنگ طبیعی سیاه استفاده می شود .


مواد معدنی و ویتامین


منبع خوبی از سایر ملکولهای فعال بیولوژیک شامل فلاونوئیدها ، بنزوفنون‌ها ، لاکتون‌ها ، اسیدهای فنلیک ، ویتامین‌ها ، املاح معدنی ، اسیدهای آمینه و نیز حاوی مواد مغذی همچون روی ، آهن ، مس ، کلسیم ، ژرمانیوم و غیره است.


شرایط ترگیل


آب و هوا 
منگوستین یک گونه بسیار گرمادوست است . به طوریکه قادر به تحمل دمای زیر  ۴۰ درجه فارنهایتن ( ۴۴/۴ درجه سانتی گراد ) نیست و همچنین دمای بیشتر از ۱۰۰ درجه فارنهایت( ۷۸/۳۷ درجه سانتی گراد ) را نیز تحمل نمی کند . نهال های منگوستین نیز در دمکای ۴۵ درجه فارنهایت (۲۲/۷ درجه سانتی گراد ) از بین می روند . منگوستین در مالی در ارتفاع کمتر از ۱۵۰۰ فوت ( ۴۵۰ متر) از سطح دریا رشد نمی کند و در مدرس از ارتفاع ۱۵۰ تا ۵۰۰۰ فوتی ( ۱۵۰۰-۷۶ متر) رشد می کند . تمام تلاش ها برای پایدار کردن منگوستین در شمال از عرض جغرافیایی ۲۰۰ با شکست مواجه شده است .

منگوستین معمولا سطح بالایی از رطوبت جوی را نیاز دارد و از بارش سالیانه با کمترین مقدار ۵۰ اینچ ( ۱۲۷ سانتی متر) و البته نه در دوره های بلند خشکسالی در دومنیکن منگوستین در مناطقی که بارش سالیانه آنها در حدود ۸۰ اینچ(۲۰۰ سانتی متر) است نیاز به مراقبت های ویژه است و این در حالی است که در مناطق دیگر با بارش سالیانه ۱۵۵ اینچ ( ۲۵۵ سانتی متر) و خاکی با قابلیت نگهداری رطوبت بیشتر رشد می کنند .


خاک 
درخت منگوستین با شرایط رشد در سنگ های آهکی تطابق نیافته است و در خاکهایی با غنای مواد آلی که دارای عمق زیادی هستند بسیار بهتر رشد می کند به خصوص گیاه خاک های ماسه ای یا خاک سرخ . در هند بیشترین گونه های پر محصول در خاک های رسی دانه درشت یافت می شوند که دارای مقدار کمی سیلیت نیز باشند . خاکهای آبرفتی ماسه ای مناسب نیستند . درخت نیازمند زهکشی مناسب است و جدول آب بایستی در حدود ۶ فوت (۱٫۸ متر ) عمق داشته باشد .

به هر حال در مناطق کانالی ، درختستان های منگوستین پایداری  بیشتری نسبت به سایر درختان دارند و  در مکانهایی که برای سایر درختان رطوبت بالاست به خوبی رشد می کنند . در مناطق مردابی بایستی بین ردیف های درختان زهکشی های مناسبی ایجاد کردتا در بیشتر طول سال ریشه ها در تماسبا آب رطوبت لازم را داشته باشند . باید توجه داشت که بر خلاف این واقعیت که منگوستین گیاهی رطوبت پسند است ، راکد ماندن آب در محل کاشت نهال ها موجب از بین رفتن آنها می شود .نکته دیگری که حائز اهمیت است حفظ درخت منگوستین در برابر بادهای شدید ، نفوذ نمک در خاک و جلوگیری از شوری خاک با توسط آبیاری با آبهای نمکی است .


پراکندگی
منگوستین فاقد هسته حقیقی است . و در واقع جنین نابجا یی دارد که شامل یک برآمدگی هیپوکوتیل است که از طریق لقاح غیر جنسی پدید آمده است . هنگامی که دانه منگوستین رشد می کند در ابتدا جوانه رویان از یک انتها و ریشه ای از انتهای دیگرآن پدیدار می شود . اما ریشه کاذب است و زندگی کوتاهی دارد و جای آن ریشه های اصلی از محل جوانه رویان پدیدار می گردد.

هسته های رویان تا ۵ روز بعد از جدا شدن از میوه قابلیت زیست خود را از دست خواهند داد و البته این هسته ۳ تا ۵ هفته در میوه سالم می ماند . و هسته میوه هایی که بسته بندی شده اند در جعبه هایی که نسبت به هوا نفوذ ناپذیر هستند و توسط خزه اسفنگنوم جهت حفظ رطوبتشان پوشیده شده اند به مدت سه ماه سالم و قابل زاستفاده برای کشت باقی می مانند . تنها ۲۲ درصد از هسته هایی که در ذغال چوب نگهداری می شوند بعد از گذشت ۱۵ روز قابلیت جوانه زنی خود را حفظ می کنند . قرار دادن هسته ها در آب به مدت ۲۴ ساعت سرعت جوانه زنی را تسریع کرده و بالا می برد .در کل جوانه ها بعد از ۲۰ تا ۲۲ روز شکل می گیرند و در ۴۳ روزگی کامل می شوند .

نشا کردن دانه ها به طور مستقیم کار مشکلی است چرا که ریشه اصلی و ریشه های فرعی در عمق معینی از خاک توسعه می یابند . نبایستی دانه در عمق کمتر از دو فوت قرار داده شود. بهتر است که ابتدا دانه ها در محل قلمستان کشت شوند و پس از جوانه زنی به محل کاشت مورد نظر منتقل شوند .  بایستی در نظر داشت که خاک قلمستان حداقل بایستی یک متر عمق داشته باشد .    میوه دهی ممکن است از سن ۷ تا ۹ سالگی از زمان کشت دانه شروع شود اما معمولا تا سنین بین۱۰ تا ۲۰ سالگی این اتفاق رخ نمی دهد . گسترش منگوستین کار بسیار مشکلی است . روش های گوناگون قلمه زنی با شکست مواجه شده است .


شرایط

شرایط



کاشت
در هنگام کاشت منگوستین بایستی فاصله گذاری از ۳۵ تا ۴۰ فوت (۱۲-۱۰٫۷متر) رعایت گردد . کاشت بایستی قبل از شروع فصل باران صورت بگیرد . اندازه مناسب هر گوده(چاله کاشت نهال)۴× ۴ ×۴ فوت است که بایستی ۳۰ روز قبل از کشت نهال ایجاد شود و با مواد آلی ، کود مناسب غنی سازی شده و با روخاک در معرض هوا قرار بگیرد . درختان جوان تا بعد از کاشت بایستی در مکانی با مراقبت مستمر و شدید نگهداری شوند به طوریکه ریشه ها آسیب نبینند و در بازه های زمانی معینی مداوم آبیاری شوند . به مدت سه تا پنج سال بایستی نهال های جوان را توسط شاخ و برگ خرما یا وسیله هایی دیگر سایه بخشی نمود تا در معرض تابش مستقیم نور خورشید قرار نگیرند .  کشاورزان هندی در طول یکسال هر درخت را به طور مرتب در حدود ۴۵ تا ۹۰ کیلوگرم کود می دهند و. همچنین از تفاله بلغور بادام زمینی نیز به میزان ۴٫۵ تا ۶٫۸ کیلوگرم در پای هر درخت در طول یکسال به عنوان ماده مغذی استفاده می کنند .

پرمحصول ترین درختان منگوستین در مناطق ساحلی رودخانه ها ، دریاچه ها ، تالاب ها یا کانال ها رشد می کنند و بدین ترتیب ریشه آنها در تمام اوقات با رطوبت در تماس است چرا که فصول خشک درست قبل از زمان شکوفه دهی و در طول تحریک گل دهی یک میوه خوب قرار دارد . در مکان هایی که رطوبت به میزان کافی وجود ندارد بایستی توسط حفر کانال آبرسانی ، رطوبت مورد نیاز گیاه را تامین نمودو درختان بایستی در طول فصول خشک تقریبا به طور روزانه آبیاری شوند در مالچ و سیلان طبق یک رسم معمول از مالچ (کود گیاهی ) پوست نارگیل و یا برگ و ساقه آن جهت حفظ رطوبت خاک استفاده می شود . در تایلند مشاهده شده است که درختان در سن بین ۱۲ تا ۲۰ سالگی به حداکثر محصول می رسند . در پاناما و پورتوریکو درختان رشد کرده از بذر در سن ۶ سالگی بارور می شوند .


فصل و برداشت محصول 


در سیلان در ارتفاعات پایین میوه از مه می تا جولای و در ارتفاعات بیشتر در جولای و آگوست یا آگوست تا سپتامبر می رسد. در هندوستان دو فصل متفاوت میوه دهی وجود دارد . یکی در زمان وزش بادهای موسمی  ( جولای – اکتبر ) و دیگری از آوریل تا جوئن می باشد . در پورتوریکو در مناطق آفتاب گیر زمان رسیدن میوه ها در جولای و آگوست است و در مناطق سایه گیر آن میوه ها در نوامبر و دسامبر می رسند .

برداشت محصول به علت های ذکر شده در بالا منظم نیست و همچنین ثمر دادن از درختی به درختی و از فصلی به فصل دیگر متفاوت است . برداشت اولین محصول چیزی در حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ میوه می باشد . متوسط میوه دهی یک درخت کاملا مثمر در حدود ۵۰۰ عدد میوه است . تا سن ۳۰ سالگی محصول درخت افزایش می یابد و نهایتا به حدود ۱۰۰۰ الی ۲۰۰۰ میوه خواهد رسید . در مدرس برخی از درختان در بین سن ۲۰ تا ۴۵ سالگی محصولی بین دو تا سه هزار میوه می دهند . گرچه بعد از این سن باروری درخت کاهش می یابد با اینحال این درخت در سن ۱۰۰ سالگی نیز به خوبی میوه می دهد . رسیدن میوه را از روی رنگ و نرمی آن تشخیص می دهند و در واقع رنگ و نرمی میوه معیار های رسیدن میوه تلقی می گردد .

در هنگام برداشت محصول بایستی به این نکته توجه نمود که منگوستین باید کاملا رسیده باشد چراکه بر خلاف بسیاری از میوه ها چنانچه میوه کاملا رسیده نباشد بعد از چیده شدن از درخت دیگر میوه رسیده نخواهد شد . میوه ها را توسط دست می چینند و برای چیدن میوه هایی که در شاخه های بلند قرار دارند از نردبان یا وسیله ای دسته دار استفاده می کنند که البته این وسیله بایستی طوری ساخته شده باشد که از افتادن میوه بر روی زمین نیز جلوگیری نماید .


شرایط و چگونگی نگهداری 


چنانچه منگوستین را در مکان سرپوشیده و در شرایط گرم و خشک نگهداری نمایند بین ۲۰ تا ۲۵ روز می توان آنها را انبار نمود . مدت زمان طولانی تر در این شرایط موجب می گردد تا پوست میوه سفت شده و ظاهر لاستیک مانند به خود بگیرد که در این صورت کندن پوسن بسیار مشکل می شود و گوشت میوه رفته رفته خشک خواهد شد .
مشاهده شده است که منگوستین به خوبی برای ۳ الی ۴ هفته در انباری با درجه حرارت بین ۴۰ تا ۵۰ درجه فارنهایت ( ۱۲٫۸۷ – ۴٫۴۴ سانتی گراد ) قابل نگهداری است .

بررسیها در هند نشان داده است که شرایط بهینه برای برای ابنار منگوستین سرمای بین ۳۹ تا ۴۲ درجه فارنهایت ( ۵٫۵۶ – ۳٫۸۹ درجه سانتی گراد )  و رطوبت نسبی از ۸۵ تا ۹۰ درصد است که در این شرایط می توان میوه ها را به مدت ۴۹ روز نگهداری نمود . توصیه می شود که میوه را در لفاف کاغذی بپیچند و در جعبه هایی با گنجایش ۲۵ تایی از جنس چوب که کف آن با خاک اره پوشانده شده است قرار دهند . میوه ها را پس از پاک کردن به شکل کمی نارس در ۵۰ الی ۵۵ درجه فارنهایت ( ۱۰ تا ۱۲٫۸۷ درجه سانتی گراد) از برمه به انگلیس حمل می کنند . طی سالهای ۱۹۲۷ تا ۱۹۲۹ به شکل آزمایشی میوه هایی را که از جاوه به هلند در دمای ۳۷٫۴ فارنهایت ( تقریبا ۲٫۳۸ درجه سانتی گراد ) حمل می کردند در بهترین حالت تا ۲۴ روز سالم باقی می ماندند .

در صورت داشتن هر گونه سوال در مورد مطلب فوق، از این بخش با پزشک مربوطه در ارتباط باشید

منابع:

fa.wikipedia.org

persianlab.com