۲۴۱۳۹۴فروردین

انار

اَنار یکی از میوه‌های درختی است که دانه‌هایی اغلب قرمز، و گاهی سفید، و یا به رنگ‌هایی بین آن دو دارد. رنگ پوست آن نیز اغلب قرمز و گاه سیاه و یا تقریباً زرد است. انار بومی مناطق شرق ایران تا کوه‌های هیمالیا در شمال هند است و یکی از اولین گیاهان اهلی شده‌است. ایران با تولید سالانه ۸۰۰ هزار تن انار، بزرگ‌ترین تولیدکنندهٔ انار در دنیا بوده و هندوستان دومین کشور تولید کننده‌است.



انار

انار



در ایران، شهرستان‌های ساوه، نی‌ریز، کوهدشت و فردوس به‌ترتیب بزرگ‌ترین تولیدکنندگان انار هستند.  انار در رنگ‌های مختلف از سفید تا سیاه وجود دارد. انار تقریباً در هر آب و هوایی و هرگونه خاکی می‌تواند رشد کند و میوه دهد، ولی آب زیاد در زمان رسیدن میوه باعث ترک خوردن آن میوه میشود. انار، گرمای زیاد با باد خشک و سرمای تا ۱۰- درجه سانتی گراد را می‌تواند تحمل کند. از میوهٔ انار، آب انار، رب انار، لواشک انار و مربای انار تهیه می‌شود. از پوست انار برای تهیه رنگ‌های سنتی استفاده می‌شود، از برگ آن نیز سابق بر این استفاده می‌کردند. همچنین از پوست انار برای دباغی کردن پوست و از گل انار برای برخی مصارف دیگر استفاده می‌گردد. جوشانده که از جوشاندن پوست انار در اب بدست می اید برای مشکل گوارشی و گلو درد دارو گیاهی محسوب می شود

انار یکی از میوه‌های درختی است که دانه‌هایی اغلب قرمز‌ و گاهی سفید‌ یا به رنگ‌هایی بین آن دو دارد و رنگ پوست آن نیز اغلب قرمز و گاه سیاه و یا تقریباً زرد است. کشور ایران با تولید سالانه ۸۰۰ هزار تن انار، بزرگ‌ترین تولید‌کننده انار در دنیا و کشور هندوستان نیز دومین کشور تولید‌کننده‌ است. در ایران، شهرستان‌های ساوه، نی‌ریز و فردوس به‌ ترتیب بزرگ ‌ترین تولید کنندگان انار هستند، بطوری که سالانه 20 تا 30 هزار تن انار از باغات شهرستان فردوس برداشت و روانه بازارهای داخلی و خارجی می شود. انار “شیشه کپ” به سبب ماندگاری بالا، خاصیت انبارداری و نیز طعم لذیذ و بی‌نظیر از بهترین و مرغوب‌ترین نوع انار محسوب می‌شود و 80 درصد انار تولیدی شهرستان فردوس نیز از نوع انار “شیشه کپ” است.

انار در رنگ‌های مختلف از سفید تا سیاه وجود دارد و تقریباً در هر آب و هوایی و هرگونه خاکی می‌تواند رشد کند و میوه دهد، ولی آب زیاد در زمان رسیدن میوه باعث ترک خوردن آن میوه می‌شود. انار، گرمای زیاد با باد خشک و سرمای تا ۱۰- درجه سانتی‌گراد را می‌تواند تحمل کند.

خواص

آب انار برای پیشگیری از سرطان مفید است، سلامت قلب را بهبود می بخشد و حتی می تواند توان جنسی را تقویت کند. متخصصان تغذیه تاکید کرده اند که آب انار همچنین می تواند چربی های اطراف معده و شکم را در زنان و مردان چاق کاهش دهد.

این متخصصان در یک آزمایش یک ماهه ثابت کردند، میزان تشکیل سلول های چربی در اطراف شکم در افرادی که آب انار مصرف می کنند، کاهش می یابد. کسانی که آب انار می نوشند، فشار خونشان پایین می آید و بنابراین خطر بروز حملات قلبی و سکته مغزی و بیماری کلیوی در این اشخاص نیز به میزان قابل توجهی کاهش پیدا می کند. پزشکان معتقدند که آب انار می تواند مقدار اسید چرب موجود در خون موسوم به اسید چرب را کاهش دهد. آزمایشات قبلی که روی انسان و حیوانات انجام گرفته، نشان داده است که مقدار زیادی  از این اسید چرب، ذخیره چربی را در اطراف شکم افزایش می دهد و در نتیجه سبب تشدید احتمال ابتلا به بیماری قلبی و دیابت نوع دوم می شود.



خواص

خواص



خواص دارویی انار:

-پوست و ریشه انار ضد کرم

-انار معتدل، مقوی، ملین، ادارآور و ضدتشنگی

-اگر بعد از غذا انار شیرین خورده شود رنگ چهره زیبا و غذا آسان هضم می‌شود.

-کسانی که لاغر هستند خوردن انار برای آنها مفید است البته نوع شیرین آن

-انار شیرین برای کسانی که یرقان دارند مفید است، یک ساعت قبل یا بعد از غذا میل شود.

-انار شیرین سرفه را تسکین می‌دهد و صدا را باز می‌کند (میوه مخصوص خوانندگان و مداحان)

-انار شیرین خارش‌های بدن را تسکین می‌دهد.

-انار باز کننده ادرار و تقویت کننده دستگاه ادرار و مثانه است.

-انار شیرین مقوی معده و کبد است.

-کسانی که بیماری قند دارند از انار استفاده کنند.

-برای درمان زخم‌های دهان روزی چندبار آب انار ترش را در دهان نگه داشته و مزمزه کنید.

-برای درمان زخم داخل بینی یا گوشت اضافی روی زخم‌ها آب انار ترش مفید است.

-رب انار مقوی بدن و چاق کننده است.

-اگر انار با دانه خورده شود از صدا کردن شکم جلوگیری می‌کند.

-خوردن انار غم و اندوه را از بین می‌برد.

-کسانی که میل به خوردن خاک و چیزی دیگر دارند با خوردن رب انار از بین می‌رود.

-خانم‌های باردار اگر در دوران حاملگی رب انار بخورند ویار آنها از بین می‌رود.

-برای از بین بردن ترشحات ساده قاعدگی از دم‌کرده گل انار استفاده می‌شود.

-برای کسانی که خروج مقعد دارند پوست انار خشک یا تازه توصیه می‌شود. برای کسانی که بواسیر دارند نیز مفید است.

-کسانی که کرم دارند پوست انار بسیار مفید است البته بهتر است یبوست نداشته باشند.

-کسانی که کم خون هستند یا احساس خستگی زیاد می‌کنند از دم کرده یا جوشانده برگ انار به عنوان چای استفاده کنند.

-دم کرده برگ انار میگرن را برطرف می‌نماید.

-برای درمان کرم کدو پوست خشک کرده ریشه با ساقه انار نیز مفید است اما برای از بین بردن کرم کدو داروهای شیمیایی البته زیر نظر پزشک بهتر است.

-کسانی که مزاج گرم دارند انار ترش برای آنها مفید است.

-جوشانده پوست انار برای‌ خانم‌ها مفید است.

-از ترکیب گل‌های له‌شده انار با روغن کنجد برای سوختگی استفاده می‌شود.

-اگر انار را با پوست و دانه به طور سالم بپزند و سپس کوبیده آن را در محل خارش بگذارند خارش را برطرف می‌کند.

-جوشانده گل انار درمان کننده پیوره و خون‌ریزی لثه است.

-بهترین موقع خوردن انار صبح ناشتا با کمی گل‌پر است.

-انار تولید کننده اخلاط صالح است. همانا دو گونه خلط وجود دارد یکی مفید و دیگر غیر مفید که انار تولید کننده نوع مفید آن است.

-برای رفع درد سینه یا سرفه خشک سر انار استفاده می‌شود.

-پودر پوست انار برای التیام زخم‌های کهنه مفید است.

-عصاره گل انار و گلاب برای ورم چشم مفید است بصورت ضماد با احتیاط مصرف شود.


خواص دارویی

خواص دارویی


-گل انار با آب بارهنگ برای زخم‌های آلات تناسلی آقایان مفید است و در ضمن به جای گل ما می‌توانیم از پی سفید داخل انار استفاده کنیم.

-انار دفع کننده مضرات دخانیات است.

-کسانی که می‌خواهند نوزادی زیبا داشته باشند در دوران حاملگی در فواصل غذا و ظهر و شب انار بخورند.

-خوردن انار مستی را رفع می‌کند.

-انار برای صفرا و تب صفراوی مفید است و باید قبل از غذا میل شود.
مواد معدنی و ویتامین

این میوه شامل انواعی از کربوهیدراتها ، اسیدها ، موادمعدنی و ویتامین ها و پروتئین بترتیب ذیل میباشد :

الف- کربوهیدراتها: یک لیتر آب انار با BX=13 (مواد جامد قابل حل در آب) حاوی
1- 46.9 گرم گلوکز
2- 48 گرم فرکتوز

تشکیل قند در گیاهان یکی از نتایج تکمیلی فتوسنتز گیاهی است. گلوکز از مهمترین قندهای شش کربنی در کنار فرکتوز که به قند میوه مشهور است میباشد. فرکتوز ایزومری از گلوکز بوده و همین قند است که اغلب موجب شیرینی میوها میگردد. به تعبیر واضح تر میتوان گفت گلوکز در تمامی میوها یافت میشود. نقش گلوکز بعنوان منبع سوخت سلولی و حفظ حیات سلولی بسیار پر اهمیت میباشد. قندها به دو دسته احیاء کننده و غیر احیاکننده تقسیم میشوند.

تانن موجود در اعصاره انار حاوی مقادیری از قندهای احیاء کننده میباشد. برای جدا سازی این قندها ابتدا باید تانن موجود در آب انار را جدا کرد، روشهای مختلفی برای جدا سازی تانن انار از جمله رسوب دادن آن با استات بازیک سرب و نیترات جیوه که مواد پروتیدی را خوب رسوب میدهند و استات خنثی سرب میدهند صورت میگیرد. طی آزمایشاتی که بر روی انارهای مختلف صورت پذیرفته میزان گلوکز موجود بعنوان قند احیاء کننده در 100 گرم آب انار بترتیب 10-9 گرم برای انار شیرین ساوه و 8-7 گرم برای انار ملس و 5-4 گرم برای انار ترش شمال اندازه گیری شده است.

انارهای ترش فاقد قندهای غیر احیاء کننده میباشد،علی رقم عدم امکان اندازه گیری مستقیم این نوع قندها، انارهای شیرین حاوی مقادیری قند غیر احیاء کننده میباشند، جهت اندازگیری آنها میباید ابتدا آنرا هیدرولیز نموده تا میزان قند احیاء کننده را محاسبه و سپس مقادیر قند غیر احیاء کننده را اندازه گرفت، مقادیر حاصل از آزمایشات نشان دهنده 2 گرم قند غیر احیاء کننده بر حسب گلوکز در 100 گرم آب انار و 1.9 گرم بر حسب ساکاروز در همین میزان آب انار شیرین حاصل از میوه های تازه میباشد.


ویتامین

ویتامین



این کربوهیدراتهای ساده، موسوم به قندها، مواد جامد بلورینی هستند که در آب حل میشوند و محلول شیرین میدهند که اهمیت زیادی به عنوان واحد ساختمانی دارند که از آنها کربوهیدراتهای پیچیده تری ساخته میشوند.

ب- اسیدها: یک لیتر آب انار حاوی : برحسب (گرم)
1- اسید سیتریک 13.2
2- اسید (L) مالیک 0.33
3- اسید (D) لاکتیک 0.02
4- اسید (L) لاکتیک 0.03
5- اسید اسکوربیک 0.015
6- اسید تارتاریک 6 برای انار شیرین 12 انار ملس و 37.5 گرم بر لیتر برای انار ترش

میباشد. اسید مالیک و اسید سیتریک معمولاً به صورت نمک پتاسیم در میوه یافت میشوند اما بصورت اسید آزاد نیز وجود دارد. که موجب طعم اسیدی میوه تازه میشود. ارزش تغذیه این اسیدها بستگی به قابلیت جذب و اکسایش آنها دارد، بیشتر اسید سیتریک جذب بدن میشود بنابر این ممکن است تصور شود که این میوه به عنوان غذای اسیدی عمل میکند اما در عمل بر عکس آن صحت دارد ، سیتراتها در بدن به دی اکسید کربن و نمک بی کربنات مربوطه تبدیل (اکسید) میشوند. بدین ترتیب پتاسیم و سیترات به پتاسیم بی کربنات تبدیل شده و این نمک ادرار را قلیایی میکند و اثر تامپونی روی خون داشته و PH آن را کمی بالاتر از 7 تثبیت میکند. اسید مالیک بصورت آزاد در میوه ها وجود دارد برای تقویت ترشحات معده و تحریک اشتها موثر است. اسید سیتریک در بدن نیز تشکیل میشود و به میزان حداکثر یک گرم در روز از طریق ادرار دفع میشود. اسید اسکوربیک که در مرکبات به وفور یافت میشود همان ویتامین C میباشد و اسید تارتاریک جزو اسیدالکلها که کریستالهای منشوری بیرنگ با طعم ترش میباشند.

ج- عناصر معدنی: عناصر معدنی عمده بدن دارای عدد اتمی پائینی هستند. بخشی از آن بدین علت است که چنین عناصری تمایل به تشکیل املاح محلول دارند که به راحتی میتوانند توسط گیاهان از خاک جذب شوند. آب انار شامل مقادیر قابل توجهی از مواد معدنی که هر یک نقش مشخصی در کارکرد فیزیولوژیک بدن بقرار ذیل دارند.

1- سدیم : در مایعات بدن بصورت یون وجود دارد و کنترل غلظت آن برای حفظ تعادل الکترولیتها در بدن اهمیت دارد.

2- پتاسیم : بیشتر در بافتهای نرم استفاده میشود و یون آن به کنترل Ph و مایعات درون سلولی کمک کرده و فشار اسمزی داخل سلولهای بدن را حفظ میکند.

3- کلسیم : در سختی استخوانها و دندان ضروری ترین ماده است ، همچنین در غیاب یونهای کلسیم خون نمیتواند لخته شود و یک زخم کوچک آمادگی برای خونریزی زیاد پیدا میکند.

4- منیزیم : همراه با کلسیم و فسفر غالباً برای تشکیل استخوان بدن مورد استفاده قرار میگیرد.

5- فسفات : در مایعات یاخته ای اهمیت دارد و علاوه بر اعمال تامپونی و اسمزی در آزاد کردن انرژی یاخته ها شرکت دارد.

6- سولفات

7- نیترات

همچنین مقادیری آهن ، مس ، کبالت ، روی و منگنز در انار وجود دارد که موارد اهمیت آنها در بدن بقرار ذیل است:

الف – آهن : در هموگلوبین گلبولهای قرمز خون یافت میشود که اکسیژن را از ریه ها به بافتها میرساند و در برخی از آنزیمهای سلولی نظیر سیتوکروم ها نیز وجود دارد.

ب – مس : نیاز بخشی از چندین سیستم آنزیمی از جمله سیتوکروم اکسید را از ویتروز تامین میکند.

ج – کبالت : در ساختمان ویتامین B12 شرکت داشته و فرم آن در بدن نیز به همین شکل است.

د – روی : بخشی از آنزیم کربونیک اینداز موجود در گلبولهای قرمز خون است که به آزاد شدن سریع CO2 در ریه ها کمک میکند.

هـ – منگنز : آنزیمهای فسفاتاز قلیایی و آرژنیاز را فعال میسازد که به ترتیب در تشکیل استخوان و اوره شرکت دارند.

پاپ (دانه) انار دارای 82.3% آب بوده و هر 100 گرم بخش خوراکی 63 کالری انرژی دارد. مصرف روزانه یک عدد انار نیاز بدن را به پتاسیم و ویتامین C فیبر برطرف میسازد.به لحاظ اهمیتی که این میوه در جهت تغذیه مردم ایران پیدا کرده، لزوم توجه بیشتر به آن هر روز بیشتر مشهود میگردد. اخیراً در دنیا به علت دارا بودن خاصیت آنتی اکسیدانی تاثیر آن در مبارزه با بیماریها بسیار مورد توجه قرار گرفته است.بر اساس مطالعات انجام شده در یافته اند دانه های انار حاوی تعدادی فلاوونوئید می باشند که دارای خاصیت استروژنیک هستند، این خاصیت در کاهش علائم یائسگی موثر است. هر انار متوسط تقریباً حاوی 800 دانه است. بنابر این حاوی مقدار متنابهی از این ترکیبات استروژنی(فیتواستروژن) میباشد.


مواد معدنی

مواد معدنی



د- ویتامین ها :
در کنار سایر مواد معدنی مفید انار میوه ای است سرشار از ویتامین های A , B1 , B2 , B3 , B5 , B6 , C این میوه زمستانی میتواند نیاز بدن به انواع ویتامین را در فصل سرما تامین نماید. به جهت میزان بالای پتاسیم در این میوه که به تنظیم میزان آب موجود درون و برون سلولی منجر میشود، عملکرد ویتامین C در بدن بهبود میابد. مصرف انار متعادل کننده مایعات بدن بویژه خون میباشد، از جهاتی بدان میوه خون ساز میگویند و بجهت وجود آهن و بعضی عناصر دیگر دیر هضم بوده و از اینرو خوردن آن در صبح توصیه میگردد.

ر- پروتئینها :
ترکیب عناصری نظیر اکسیژن، هیدروژن، ازت همراه با فسفر و گوگرد در کنار عناصر فرعی نظیر آهن، مس تشکیل دهنده پروتئینها میباشند. که هیدرولیز آنها به تشکیل اسیدهای آمینه منجر میگردد. ساختمان پروتئین به ترتیب اسیدهای آمینه که تعداد آنها 20 عدد میباشد بستگی دارد. وجود پروتئینها و اسیدهای آمینه برای بدن بسیار ضروری بوده و از نقطه نظر تغذیه ای به دو دسته ضروری و غیر ضروری طبقه بندی میشوند. اسیدهای آمینه ای که سلولها قادر به سنتز آنها نیستند ضروری بوده در حالیکه اسیدهای آمینه غیر ضرور توسط خود سلولها از ترکیب سایر عناصر ساخته میشود. در روشهای مختلف اندازه گیری میزان پروتئین، در 100 گرم آب انار شیرین مقدار پروتئین بین 0.6 تا 0.9 گرم اندازه گیری شده است.

شرایط انار

جوانه‌زنیِ دانه‌هایِ انار

با وجودِ اینکه دانه‌هایِ انار حتی زمانی که بدون مراقبتِ خاصی رویِ سطحِ خاکِ نمناک و پوک بیفتند نیز جوانه می‌زنند، در اینجا راهکار‌هایی را که می‌توانند به جوانه زنیِ بهتر آن‌ها کمک کنند، ارائه می‌دهیم.

ابتدا دانه‌ها را تمیز کنید و سپس اجازه دهید که برایِ یک یا دو ساعت خشک شوند. سپس داخلِ یک سینی، خاکِ پوک و مرطوب بریزید و دانه‌ها را با فاصله 2 تا 3 سانتیمتری از هم رویِ سطحِ خاک قرار دهید و آن‌ها را به آرامی و با میزانِ بسیار کمی با خاکِ پوک بپوشانید. سپس سینی را با یک کیسه پلاستیکی بپوشانید و آن را در مکانی گرم، با دمایِ 38 تا 53 درجه سانتی‌گراد، نگه دارید. جوانه زنی ظرفِ 10 تا 30 روز صورت می‌گیرد.

پرورشِ گیاه یا نهال انار

دانه‌هایِ انار برایِ رشدِ ایده‌آل به نورِ خوب نیاز دارند. اگر این گیاه را در داخلِ خانه رشد می‌دهید، فراهم کردنِ نور و لامپ هایِ فلورسنت می‌تواند به شکوفا شدن و رشدِ گیاه‌تان کمک کند. رشدِ ریشه گیاهِ انار بسیار قدرتمند و پُر توان است، بنابراین پس از مدتی که ریشه گیاه‌تان گلدان را پُر کرد، باید گلدانِ گیاه را عوض کرده و آن را به گلدان و یا جعبه خاکِ بزرگتری منتقل کنید. به گیاهِ کوچکِ انار تقویت کننده یا کود ندهید.

هرس کردن انار

با وجود اینکه انار می‌تواند با موفقیت در گلدان‌ها و جعبه‌های خاک نیز رشد کند، در صورتی که پس از سالِ اول به طورِ مستقیم در باغ کاشته شود، زود‌تر و بهتر میوه خواهد داد. نهال‌هایِ انار را با فاصله 4 متر از یکدیگر بکارید. به دلیلِ اینکه گیاهِ انار به طورِ طبیعی به صورتِ پُر پُشت و نامنظم رشد می‌کند، برایِ میوه دهیِ بیشتر و بهتر به هرس کردنِ اصولی نیاز خواهد داشت. این کار را از کوتاه کردنِ گیاه به اندازه 60 تا 75 سانتی‌متر از ارتفاعِ آن آغاز کنید. به گیاه اجازه دهید تا شاخه بدهد و سپس آن‌ها را هرس کنید تا شاخه را تقویت کنید. گیاهِ انار زیر شاخه‌هایِ زیادی را تولید می‌کند که از ریشه رشد کرده و فضا را اشغال می‌کنند و باید هرس شوند. در مدتِ 3 سالِ اولِ رشدِ گیاه، به آرامی تمامِ زیر شاخه‌ها را هرس کنید تا رشدِ شاخه هایِ جدید را در اطرافِ گیاه‌تان تقویت کنید.


کاشت

کاشت



کود دادن به گیاه انار

گیاه انار در طولِ اولین سالِ رشدِ خود، به کوددهی و تقویت‌کننده‌ها نیازی ندارد. تقویتِ بیش از اندازه گیاه انار، به خصوص در 3 تا 5 سالِ اول، می‌تواند منجر به کاهشِ میوه‌دهی شود.

در سالِ دوم پس از فصلِ برداشت و دوباره در اولین نشانه شکوفه دهی، می‌توانید از یک کودِ 8-8-8 (که حاویِ 8% نیتروژن، 8% فسفوریک اسید و 8% پتاس باشد) استفاده کنید.

پرورش انار

با وجودِ اینکه انار شرایطِ بسیار مختلفی، مانندِ خاکِ ضعیف، خشکی و یخبندان هایِ کوتاه مدت را تحمل می‌کند، این وضعت‌ها می‌توانند بر توانِ تولیدِ میوه این گیاه تأثیر بگذارند.

درختِ انار بهترین نتیجه را زمانی می‌دهد که به طورِ مرتب آبیاری شده و در برابرِ یخبندان محافظت شود. در مناطقی با آب و هوایِ سرد‌تر، می‌توان با کاشتِ این درخت در مقابلِ دیواری آفتاب‌گیر، میوه‌دهیِ آن را افزایش داد.

درختِ انار در مقابلِ هجومِ حشراتی که پروانه انار نامیده می‌شوند، آسیب پذیر است؛ این پروانه رویِ گل‌ها و کاسه‌گل تخم‌گذاری می‌کند؛ پس از آن کرم‌هایِ از تخم در آمده، راهِ خود را به داخلِ میوه باز می‌کنند. در هند، میوه‌هایِ در حالِ رشد را با کیسه‌هایِ کاغذی یا پلاستیکی می‌پوشانند تا آن‌ها را از خطرِ حشراتِ نفوذکننده به داخلِ میوه، پرندگان و جوندگان، مصون نگه دارند.

بسته به نوعِ گیاه، میوه‌ها حدوداً 6 ماه پس از شکوفه‌دهی رسیده می‌شوند. میوه را تنها هنگامی که کاملاً رسیده است برداشت کنید، زیرا انارِ جدا شده از شاخه، نمی‌تواند مانندِ برخی از میوه هایِ دیگر، پس از چیده شدن رسیده شود. انار هایِ رسیده هنگامِ افتادن صدایِ آهن مانندی می‌دهند.

مضرات :
کسانیکه سرد مزاج هستند نباید در خوردن انار افراط کنند . زیرا معده را سست کرده و ایجاد نفخ می کند . اینگونه افراد باید انار را با زنجبیل بخورند .
جوشانده پوست درخت و پوست ریشه آن که برای رفع کرم بکار می رود ممکن است ایجاد سرگیجه و استفراغ کند . بهر حال در خوردن جوشانده آن باید احتیاط کرد و این کار باید تحت نظر متخصص انجام گیرد .

در صورت داشتن هر گونه سوال در مورد مطلب فوق، از این بخش با پزشک مربوطه در ارتباط باشید

منابع :

fa.wikipedia.org

www.asriran.com

www.parsegard.com

www.anar-iran.ir

rastineh.ir