اتیدرونایت دی سدیم  Etidronate Disodium    
Etidronate Disodium اتیدرونایت دی سدیم موارد و مقدار مصرف:
فارماكوكينتيك
جذب: حدود يك درصد از مقدار مصرفي mg/Kg/ day 5 ، 5/2 درصد از مقدار مصرفي mg/Kg/day 10 و شش درصد از مقدار مصرفي mg/Kg/ day 20 جذب مي‌شود. جذب دارو طي دو ساعت كامل مي‌شود. غذا و فرآورده‌هاي حاوي كاتيون‌هاي دو ظرفيتي ممكن است جذب دارو را كاهش دهند.
پخش : بعد از مصرف خوراكي، به سرعت از خون برداشت مي‌شود، حدود 50 درصد از داروي جذب شده به طور گسترده در داخل استخوان انتشار مي‌ يابد. به داخل بافت‌هاي نرم وارد نمي‌شود، از جفت عبور نمي‌ كند و ترشح آن در شير مشخص نيست.
متابوليسم: متابوليزه نمي‌شود.
دفع: حدود 50 درصد دارو طي 24 ساعت از طريق ادرار دفع مي‌شود. بقيه دارو كه احتمالاً جذب شيميايي استخوان شده ، بخصوص در نواحي داراي افزايش استخوان سازي، به آهستگي دفع مي‌شود. داروي جذب نشده از طريق مدفوع دفع مي‌شود. نيمه عمر تخميني اين دارو بر روي استخوان 6-3 ماه است.
مکانيسم اثر:
موارد منع مصرف و احتياط
موارد منع مصرف: اختلال شديد كار كليه (كراتينين سرمي‌ بيش از (mg/ dl 5 ).
- بعد از مصرف اين دارو در بيماري پاژه ، پاسخ درماني ممكن است آهسته باشد يا اين كه تا ماه‌ها بعد از قطع مصرف دارو باقي بماند. مقدار مصرف را نبايد افزايش داد. تا بروز شواهد فعال شدن بيماري، بايد از شروع درمان مجدد خودداري گردد. بين قطع مصرف دارو و شروع مجدد درمان با آن بايد حداقل 90 روز فاصله باشد.
- مصرف اين دارو در بيماري كليوي بايد بعد از بررسي دقيق وضعيت كليه‌ها، و همچنين سنجيدن منافع دارو در مقابل مضرات آن انجام گيرد.
- اين دارو در بعضي از بيماران مبتلا به آنتروكوليت، بخصوص با مصرف مقادير زياد، سبب اسهال شده است.
- براي بيماران تغذيه مناسب، بخصوص مصرف كلسيم و ويتامين D كافي ضروري است.
- مطالعات پيش باليني كه بر روي حيوانات انجام گرفته است، نشان مي‌ دهد كه اين دارو موجب كمي‌گذراي كلسيم خون شده يا به لوله‌هاي ابتدايي كليوي آسيب بزند.
- ممكن است از جذب اتيدرونات جلوگيري كند. بين مصرف اين مواد بايد حداقل دو ساعت فاصله باشد.
فارماكوكينتيك:
عوارض جانبي
دستگاه گوارش: تهوع، اسهال.
ساير عوارض: حساسيت مفرط (كهير غول آسا، كهير، بثورات پوستي، خارش) افزايش يا عود مجدد درد در محل‌هاي مبتلا به بيماري پاژه، شروع درد در محل‌هاي بدون علامت قبلي، استئومالاسي كانوني.
مسموميت و درمان
تظاهرات باليني: اسهال - استفراغ ، كمي كلسيم خون.
درمان: با واداشتن بيماري به استفراغ و يا شستشوي معده، بايد دارو را از بدن خارج كرد. به بيمار كلسيم و شير داد، و كمي كلسيم خون وي را درمان كرد.
اشكال دارويي:
موارد و مقدار مصرف
الف) بيماري نشانه دار پاژه.
درمان اوليه: مفدار mg/Kg/ day 10-5 به مدت حداكثر شش ماه مصرف مي‌شود. در صورت بي اثر بودن اين مقدار ، نياز به فرو نشاني سريع ساخت، آزاد شدن و متابوليسم افزايش يافته استخوان يا كاهش فوري برودن ده افزايش يافته قلبي، مقدارmg/Kg/day 20 است.
درمان مجدد : پس از طي حداقل 90 روز از قطع مصرف اين دارو، و در صورت وجود شواهد بيوشيميايي و علامتي و ساير موارد نشان دهنده بيماري فعال، مي‌توان درمان مجدد را شروع كرد وضعيت بيمار بايد هر 6-3 ماه پيگيري شود. هر چند كه بعضي از بيماران به مدت طولاني دارو استفاده نمي‌ كنند. براي اكثر بيماران مقدار مصرف در درمان مجدد مانند درمان اوليه است. در صورت عدم پاسخ بيمار، مي‌توان مقدار مصرف را بر اساس مقدار توصيه شده اضافه كرد.
ب) پيشگيري و درمان استخوان سازي نا بجا ناشي از آسيب نخاعي.
مقدار mg/Kg/ day 20 مدت دو هفته، و سپس مقدار mg/Kg/day 10 به مدت 10 هفته مصرف مي‌شود. دوره درمان كامل 12 هفته است. درمان بايد بلافاصله بعد از آسيب، و ترجيحاٌ قبل از بروز شواهد استخوان سازي نابجا شروع شود.
پ) پيشگيري و درمان استخوان سازي نابجا به دنبال تعويض كامل مفصل ران.
مكانيسم اثر
مكانيسم دقيق اثر اين دارو مشخص نيست، ولي در شرايط آزمايشگاهي اين دارو با سطوح فسفات كلسيم بلورهاي هيدروكسي آپاتيت كلسيم و پيش ساز‌هاي غير متبلور آنها پيوند شيميايي ايجاد كرده و سبب متوقف شدن تجمع، رشد و معدني شدن اين بلورها مي‌شود. به نظر مي‌ رسد اين روند در بدن مسئول تأخير استخوان و همچنين مسئول تأخير در ميزان افزايش ساخت ، آزاد شدن و متابوليسم استخوان در بيماري پاژه باشد.
در بيماري پاژه اتيدرونات تخريب استخوان را كاهش مي‌ دهد، كه اين امر با كاهش تعداد استئوكلاست‌ها همراه است. همچنين، به هم پيوستن توده استخواني را كاهش مي‌ دهد. كه اين امر با كاهش تعداد استئوبلاست‌ها همراه است. در نتيجه، استخوان طبيعي تر، با لايه‌هاي استخواني، و مغز استخوان داراي عروق و بافت‌هاي فيبري كمتري تشكيل خواهد شد. ميزان شيوع شكستگي‌هاي ناشي از بيماري پاژه با مصرف متناوب اين دارو در يك دوره چند ساله ممكن است كاهش يابد. در استخوان سازي نابجا، اتيدرونات پيشرفت ضايعات استخواني نارس را كاهش مي‌ دهد و در نتيجه از شدت اين بيماري مي‌ كاهد.
اطلاعات دیگر:
طبقه بندي فارماكولوژيك: مشتق پيروفسفونات.
طبقه‌‌ بندي درماني: مهار كننده تخريب استخوان.
طبقه بندي مصرف در باردار ي: رده C
اشكال دارويي:
Tablet: 200mg
ملاحظات اختصاصي
1- علائم بهبودي بيماري ممكن است تا 3-1 ماه بعد از شروع درمان ظاهر نشود. تا زماني كه اين دارو اثر درماني خود را ظاهر نكرده است بايد از افزايش يا كاهش مقدار آن خودداري كرد.
2- براي كاهش بروز اسهال و تهوع، دارو را مي‌توان به صورت مقادير منقسم مصرف نمود.
3-درمان مجدد بيماري پاژه، فقط در صورت يك دوره قطع مصرف دارو، كه حداقل 90 روز است و تنها در صورتي طي يك دوره قطع مصرف دارو، كه حداقل 90 روز است، و تنها در صورتي بايد آغاز گردد كه نشانه بيماري فعالي وجود داشته باشد يا بار ديگر نشانه‌هاي بيو شيميايي به ميزان 75 درصد زمان پيش از درمان بروز كند.
4- درصورت درد مداوم استخواني، مصرف داروهاي ضد درد ممكن است ضروري باشد.
5- مصرف اتيدرونات در بيماراني كه مفصل ران آنها به طور كامل تعويض شده است موجب شل شدن پروتز يا ممانعت از به هم پيوستگي مجدد تروكانتري نمي‌شود.
6- در بسياري از بيماران مبتلا به بيماري پاژه ممكن است روند بيماري بعد از قطع مصرف دارو نيز تا يك سال يا بيشتر فرو بنشيند.
7- انجام آزمون‌هايي مانند ارزيابي ميزان درد، عملكرد كليه، اندازه گيري آلكالين فسفاتاز سرم و هيدروکسي پرولين ادرار، اندازه گيري فسفات سرم، و تصوير برداري از سيستم استخوان‌بندي در پيگيري وضعيت بيمار مهم هستند.
نكات قابل توصيه به بيمار
1- اين دارو را دو ساعت قبل از غذا، با معده خالي مصرف كنيد.
2- مصرف اين دارو ممكن است موجب تهوع و اسهال شود.
3- رژيم غذايي بايد مناسب همراه با كلسيم و ويتامين D كافي باشد.
4- براي بهبود علائم بيماري ممكن است 3-1 ماه وقت لازم باشد.
مصرف در كودكان: بي ضرري و اثر بخشي مصرف اين دارو در كودكان ثابت نشده است.
مصرف در شيردهي: ترشح اين دارو در شير مشخص نيست. مصرف اين دارو در شيردهي بايد با احتياط همراه باشد.